گامگذاشتن ترامپ و دولت او در مسیر موسوم به «عملیات آزادی»، آنهم در شرایطی که عملاً تردد کشتیها در تنگه هرمز صفر است، همانطور که وزیر خارجه هم گفته، حکایت از شکست چنین عملیاتی دارد. وزیر جنگ امریکا عصر دیروز با گفتن اینکه «آتشبس تمام نشده»، نشان داد پیام ایران را دریافت کرده است؛ هرچند رفتارهای دولت ترامپ طی دو جنگ، همچنان احتمال ماجراجویی امریکا را در سطحی بالا نگه داشته است. جوان آنلاین: دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا که به دلیل اجرای پروژه محاصره دریایی ایران در داخل امریکا و خارج از این کشور هدف انتقادهای فراوان قرار دارد، از روز دوشنبه پروژه عبور آزادانه از تنگه هرمز تحت عنوان «پروژه آزادی» را اجرا کرد. با وجود ماجراجویی روز دوشنبه امریکاییها و همراهی امارات با آنها که پاسخ نیروهای مسلح ایران را به دنبال داشت، دادههای دریایی نشان میدهد که عبور و مرور در تنگه هرمز همچنان نزدیک صفر است. بلومبرگ گزارش داد این تنگه از نخستین ساعات صبح سهشنبه، تقریباً خالی از حرکت کشتیها بوده است. همچنین خدمه کشتیها در تنگه هرمز اعلام کردند که یک پیام دریافت کردند که در آن نسبت به مرزهای جدید با نظارت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در منطقه هشدار میدهد. بلومبرگ تأکید کرد همزمان با گسترش دامنه کنترل ایران بر منطقه، کشتیهای بیشتری به دور از تنگه هرمز از جمله در نزدیکی دبی تجمع کردهاند. در چنین شرایطی و بنابر اعلام تانکرترکرز، قایقهای تندرو ایران نیز مانع بزرگ بازگشایی تنگه هرمز هستند؛ آنها به صورت انبوه به چندین هدف حمله میکنند. روزنامه عبری معاریو با بیان اینکه ایران همچنان در حال بازسازی توان خود و تحمیل دستورکارش در تنگه هرمز است، نوشت: «ایران تاکنون در نبرد پیروز شده و در وضعیت کنونی، هیچکس چشمانداز روشنی برای واداشتن ایرانیها به برافراشتن «پرچم سفید» نمیبیند.» گاردین هم نوشت: «تنگه هرمز همچنان در کنترل ایران است.» سیدعباس عراقچی دیروز در ایکس دستاورد عملیات امریکاییها را با این جملات جمعبندی کرد: «پروژه آزادی امریکا در تنگه هرمز، در حقیقت پروژه بنبست است.» وی ادامه داد: «تحولات تنگه هرمز بهروشنی نشان میدهد که یک بحران سیاسی راهحل نظامی ندارد. در حالی که به لطف تلاشهای پاکستان مذاکرات در حال پیشرفت است، امریکا باید هوشیار باشد که توسط بدخواهان دوباره به یک باتلاق کشیده نشود؛ امارات متحده عربی نیز همینطور.»
هگست: به دنبال جنگ با ایران نیستیم
پیت هگست عصر دیروز در کنفرانس مطبوعاتی در پنتاگون به همراه ژنرال دن کین، فرمانده ارتش امریکا، سعی کرد چهرهای مقتدر و قانونمدار از امریکا ترسیم کند و مدعی شد ارتش امریکا در عملیات دریایی پروژه آزادی خود به دنبال «شکستن تسلط غیرقانونی ایران» بر تنگه هرمز است. وزیر جنگ امریکا گفت: «هدف ایالات متحده محافظت از کشتیرانی در برابر تجاوز ایران است. ایالات متحده نیازی به ورود به حریم هوایی یا آبهای ایران به عنوان بخشی از باز کردن تنگه هرمز نخواهد داشت.» هگست با بیان اینکه «ما به دنبال جنگ نیستیم. آنها گفتند که تنگه را کنترل میکنند، اما این کار را نمیکنند» اضافه کرد: «مأموریت ما در غرب آسیا موقتی است؛ دنیا دیگر نباید به امریکا تکیه کند و کشورها باید خودشان مسئولیتهایشان را در اختیار بگیرند. بهزودی اوضاع را درست میکنیم و مسئولیت را به بقیه میسپاریم. تنها مأموریت ما در تنگه هرمز این است که از کشتیهای تجاری بیگناه در برابر خطرات احتمالی محافظت کنیم.» جملاتی که نشانههای برخورد محتاطانه با رویدادها در آن نمایان است. وزیر جنگ امریکا در عین حال دست از رجز برنداشت: «دستمان روی ماشه است. امریکا به دنبال جنگ نیست، اما ایران نباید اجازه داشته باشد کشتیرانی آزاد را متوقف کند. ایران کشور متخاصم است.» او با این حال در پاسخ به پرسش خبرنگاری که پرسید «در ۲۴ ساعت گذشته، ایران به ما شلیک کرده است. آیا آتشبس تمام شده است»، گفت: «خیر، آتشبس تمام نشده است. این یک پروژه جداگانه است. در حال حاضر آتشبس قطعاً برقرار است، اما ما با دقت بسیار زیادی نظارهگر خواهیم بود.» این موضع هگست که دوشنبهشب هم از طرف ترامپ تکرار شده بود، نشانههایی از احتیاط امریکا به دست میدهد. ژنرال کین هم با نشان دادن نقشهای از منطقه گفت امریکا حضور چشمگیری در خلیج فارس و دریای عمان دارد و محاصره دریایی ایران همچنان برقرار است. او گفت که ایران به ۹ کشتی تجاری حمله و دو کشتی تجاری را توقیف کرده است.
احتمال حمله محدود
با این همه تجربه ماههای اخیر، احتمالها درباره ماجراجویی امریکا و رژیم صهیونیستی را همچنان بالا نگه داشته است. تصاویر دیروز سایت فلایترادار که به صورت برخط، پرواز هواپیماها را در سطح جهان نشان میدهد، از به پرواز درآمدن ۲۲ سوخترسان امریکایی حکایت دارد. فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) روز سهشنبه ۱۵ اردیبهشت با انتشار تصویری از ناو هواپیمابر «جرج اچ. دبلیو. بوش» نوشت که این کشتی جنگی با بیش از ۶۰هواپیما روی عرشه، در حال گذار از دریای عرب است. سیانان نیز با اعلام اینکه بر اساس گفته یک منبع اسرائیلی، تلآویو در حال هماهنگی با ایالات متحده است زیرا تنشهای رو به افزایش در تنگه هرمز آتشبس ایران را تهدید میکند، به برنامههایی برای یک کمپین کوتاه و هدفمند اشاره کرد که احتمالاً حمله به زیرساختهای انرژی ایران و مقامات ارشد برای فشار آوردن به تهران در مذاکرات را در دستور کار دارد. بنابر اعلام این شبکه خبری امریکایی، تصمیم نهایی به ترامپ بستگی دارد که از توقف مذاکرات ناامید است، اما در عین حال مردد است که به جنگ تمامعیار تن دهد.
مخالفتها با اقدام نظامی
در عرصه سیاسی اما، جهان خواستار حلوفصل دیپلماتیک بحران جاری است. در حالی که عباس عراقچی امروز در چین با مقامهای آن ملاقات خواهد کرد، خوزه مانوئل آلبارس، وزیر امور خارجه اسپانیا دیروز یک بار دیگر اعلام کرد که در هیچ اقدام نظامی علیه ایران مشارکت نخواهد داشت. سانائه تاکایچی، نخستوزیر ژاپن، هم روز سهشنبه در شبکه اجتماعی ایکس، ضمن ابراز نگرانی از حمله به امارات متحده عربی، از تلاشهای کشورش برای کاهش تنش در منطقه غرب آسیا نوشت. همچنین شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان که کشورش میانجی مذاکرات ایران و امریکا بوده، در ایکس نوشت: «کاملاً ضروری است که آتشبس حفظ و رعایت شود تا فضای دیپلماتیک لازم برای گفتوگو فراهم گردد و به صلح و ثبات پایدار در منطقه منجر شود.» وزارت خارجه عربستان هم اعلام کرد که ریاض خواستار خویشتنداری طرفها شد و از اقدامات میانجیگرانه پاکستان حمایت میکند. سخنگوی وزارت امور خارجه هند نیز در بیانیهای ضمن درخواست برای توقف درگیریها تصریح کرد: «آمادهایم از تمام تلاشها برای یافتن راهحلی مسالمتآمیز برای وضعیت تنگه هرمز حمایت کنیم.»
نمای نزدیک | یمن: ریاض از کعبه عوارض میگیرد، خواهان عبور رایگان از هرمز است؟!
یک مقام انصارالله یمن نسبت به موضع یک بام و دو هوای عربستان در قبال پیشنهاد ایران برای دریافت عوارض از تنگه هرمز انتقاد کرد.
محمد الفرح، عضو دفتر سیاسی جنبش انصارالله یمن درباره موضعگیری دوگانه دولت ریاض به پیشنهاد ایران برای دریافت عوارض از تنگه هرمز واکنش نشان داد و اعلام کرد که عربستان بر کعبه عوارض مالی وضع میکند و در عین حال از ایران میخواهد بر تنگه هرمز عوارضی اعمال نکند.